ชุมชนที่เกิดจากการรวมตัวของผู้คนเพื่อเข้ามาแสวงหาที่ทำกิน สร้างอาชีพ และลงหลักปักฐานในเมืองสงขลา ที่กำลังเผชิญปัญหาการเปลี่ยนแปลงในสังคมเมือง

ชุมชนทางผ่านระหว่างเส้นทางสู่เมืองต่าง ๆ ของล้านนา ซึ่งมี วัดศรีปงชัย เป็นศาสนสถานที่สำคัญ สิ่งที่น่าสนใจของวัดนี้ เช่น พระพุทธรูปไม้ พระบรมสารีริกธาตุ

มีลักษณะเป็นหมู่บ้านประมง มีหัตถกรรมพื้นบ้านที่โดดเด่นอย่างมาก คือ เรือกอ ที่มีลวดลายสวยงาม ประณีตละเอียดละอ่อน เป็นสิ่งที่สะท้อนความภาคภูมิใจ ที่จะบอกให้แก่ผู้มาเยือนรู้ว่าที่นี่ คือ ดินแดนของชาวไทยมุสลิมผู้มีพื้นฐานในการเขียนลวดลายบนลำเรืออันเป็นเอกลักษณ์มาช้านาน

ชุมชนทุ่งคาโงก มีคลองงา หรือ คลองพังงา ไหลผ่านพื้นที่ ทำให้ชุมชนทุ่งคาโงกมีทรัพยากรปลาน้ำจืดหลากหลายชนิด

ชุมชนสวนดอกเป็นชุมชนที่มีสถานที่สำคัญทางศาสนา เช่น เจดีย์วัดสวนดอกที่มีความโดดเด่นสวยงาม สร้างในปี พ.ศ. 1916 ศิลปะแบบลังกา สุโขทัย มีประวัติศาสตร์เกี่ยวข้องกับเวียงโบราณสวนดอก นอกจากนี้ ยังมีสถาปัตยกรรมสำคัญ เช่น หมู่โกฏิเก็บอัฐิของเจ้านายฝ่ายเหนือ วิหาร และประติมากรรมพระประธานขนาดใหญ่พระเจ้าเก้าตื้อภายในวัดสวนดอก

บ้านทุ่งนางแก้วมีทรัพยากรธรรมชาติซึ่งชาวบ้านเปรียบว่าเสมือนได้พบแก้วอันมีค่า ก่อเกิดเป็นที่มาของชื่อ “ทุ่งนางแก้ว”

 หนองเรือตระการ จักสารไม้ไผ่ ไก่ย่างทางพาด ตลาดกะหล่ำ เลิศล้ำเพชรพลอยเจียระไน พระใหญ่ภูเม็งทอง

ชุมชนบ้านหนองตื่นเป็นชุมชนที่การตั้งบ้านเรือนตามรูปแบบของคนอีสาน หมู่บ้านแห่งนี้ยังเป็นสนามวิจัยของนักวิชาการคนดังเช่น ชาร์ล เอฟ คายส์

ชุมชนบ้านขี้นาค ชุมชนโบราณที่ก่อตั้งชุมชนมีอายุมากกว่า 121 ปี เป็นชุมชนชาวกูยที่อพยพโยกย้ายมาตั้งรกรากจนเกิดภูมิปัญญาและวัฒนธรรมที่น่าสนใจ

ชาวบ้านชุมชนบ้านบาตูปูเต๊ะ ใช้ภูมิปัญญาในการนำปลาที่อยู่ในสภาพเกือบเน่า มาหมักเกลือเพื่อรักษาสภาพเนื้อปลาจนสามารถนำมาบริโภคได้

ชุมชนอันอุดมด้วยแหล่งขุมทรัพย์ทางภูมิปัญญาและทรัพยากรธรรมชาติ อดีตแหล่งแร่ดีบุก แร่ธาตุที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจมหาศาล 

ชุมชนเก่าแก่ของชาวไทยเชื้อสายจีนในเขตเทศบาลนครยะลา