เป็นชุมชนที่มีประวัติศาสตร์อายุราวคราวเดียวกับเมืองเชียงใหม่และลำพูน หรือมีอายุประมาณ 400 - 700 ปี สังเกตจากการพบเห็น ซากโบราณสถาน ซากโบราณวัตถุต่างๆ เช่น ถ้วยชาม เครื่องมือ เครื่องใช้ เครื่องปั้นดินเผา หิน อิฐ ซากปรักหักพังที่ทับถมกันมาเป็นเวลาช้านาน ไม่ว่าจะเป็นบริเวณที่อยู่อาศัย ที่นา ที่สวน ที่ไร่ และเป็นชุมชนที่มีวัฒนธรรมและพิธีกรรมความเชื่อ ที่มีความสัมพันธ์ที่แนบแน่นระหว่างมนุษย์กับธรรมชาติ

ชุมชนพหุวัฒนธรรมลีซู ลาหู่ จีน และไทใหญ่ ซึ่งตั้งอยู่ในพื้นที่อำเภอเชียงดาว จังหวัดเชียงใหม่

กลุ่มชาติพันธ์ลัวะที่อาศัยอยู่ที่หย่อมบ้านถิ่นไทย เป็นหย่อมบ้านหนึ่งของบ้านน้ำเปื๋อย หมู่ที่ 6 ตำบลเชียงแรง อำเภอภูซาง จังหวัดพะเยา

ชุมชนที่ยังคงพูดภาษาถิ่น ภาษาลื้อ พึ่งพิงวิถีเกษตรกรรม เช่น ปลูกข้าว ผัก เพื่อการยังชีพและขาย

เด่นโพธิ์ทอง บ้านน่าอยู่ เชิดชูคุณธรรม คนใจงาม น้ำใจดี ไม่มีสิ่งเสพติด ย้อนยุค พิชิตอบายมุข ประเพณีวัฒนธรรม

แหล่งศึกษาธรรมชาติบ้านเปร็ดใน ชุมชนที่มีป่าชายเลนที่อุดมสมบูรณ์ขนาดใหญ่เป็นอันดับ 2 ของประเทศ

พื้นที่ต้นน้ำ "อ่างเก็บน้ำห้วยเดื่อ" หลากหลายวัฒนธรรมและความเชื่อ ลาหู่ พุทธ และผี

ชุมชนที่มีบ่อน้ำพุร้อนธรรมชาติ เป็นจุดท่องเที่ยวทั้งอาบน้ำร้อน ลวกไข่ และนวดแผนไทย

ชุมชนโบราณยุคเหล็กในพื้นที่ลุ่มแม่น้ำมูล

ชุมชนที่มีประชากรหนาแน่น ตั้งอยู่ใกล้กับตลาดสด สถานที่ราชการ เช่น สถานีตำรวจ จึงมีร้านค้าอาหารที่หลากหลายคอยบริการ เปรียบเสมือนโรงอาหารของชาวเมืองมหาสารคาม